../ IS  
Útgefiđ gćđaskjal: Leiđbeiningar
Skjalnúmer: Rsýk-333
Útg.dags.: 04/28/2014
Útgáfa: 4.0
Áb.mađur: Guđrún Svanborg Hauksdóttir

2.02.07.40 Öndunarfćri - Barnaveiki

Hide details for Rannsóknir - Heiti, ábendingar, grunnatriđiRannsóknir - Heiti, ábendingar, grunnatriđi
Heiti rannsóknar: Sýni frá neđri öndunarfćrum - Barnaveikirćktun
Samheiti: Corynebacterium diphtheriae rćktun
Pöntun: Beiđni um sýklarannsókn eđa Cyberlab innan LSH. Verđ: Sjá Gjaldskrá
    Hide details for ÁbendingÁbending
    Grunur um barnaveiki.
    Grunur um ađ einstaklingur beri barnaveikibakteríuna, Corynebacterium diphtheriae og sé smitandi.
    Corynebacterium diphtheriae bakterían finnst eingöngu hjá mönnum. Hún sest yfirleitt ađ í hálsinum en getur líka sýkt sár. Bakterían getur valdiđ slćmri hálsbólgu, einkennandi er hvítleit skán sem nćr mislangt niđur í öndunarfćrin. Bakterían gefur frá sér sterkt eiturefni sem bćlir eggjahvítuframleiđslu í frumum spendýra. Eitriđ hefur áhrif á allar frumur líkamans, einkennin eru oftast mest frá hjarta, taugum og nýrum. Öndunarfćrasýkingin getur veriđ banvćn, en ţađ eru ađ jafnađi áhrif ţessa eiturs sem bana sjúklingum. Erfđaefni eitursins berst í bakteríuna međ bakteríuveirum (bacteriophage), en einungis sýktar bakteríur láta frá sér eitur.
    Međferđ viđ sýkingu er móteitur, sem virkar einungis á eitriđ áđur en ţađ kemst inn í frumur og ţví er mikilvćgt ađ gefa ţađ sem fyrst. Ađ auki eru gefin sýklalyf til ađ hindra ađ eitur myndist, lćkna stađbundnu sýkinguna og hindra smit. Yfirleitt er mćlt međ pensillíni og erythromycini.
    Hćgt er ađ bera barnaveikibakteríuna í hálsinum án ţess ađ veikjast.
    Tvćr náskyldar tegundir, Corynebacterium ulcerans og í minna mćli Corynebacterium pseudotuberculosisgeta myndađ samskonar eitur og Corynebacterium diphtheriae.Báđar sýkja ađallega önnur dýr en menn.. Corynebacterium ulceranser ţó vel ţekkt sem sýkingavaldur hjá mönnum og getur valdiđ svipuđum sýkingum og C. diphtheriae,hálsbólgu međ skán og sárasýkingum. Corynebacterium pseudotuberculosisveldur mun sjaldnar sýkingum hjá mönnum, og ţá helst granulomatous lymphadenitis hjá bćndum og dýralćknum.
    Barnaveiki skal tilkynna til sóttvarnalćknis.

    Mögulegar viđbótarrannsóknir:
    Hide details for Grunnatriđi rannsóknarGrunnatriđi rannsóknar
    Leitađ er ađ Corynebacterium diphtheriaeásamt C. ulcerans og C. pseudotuberculosis(ţótt ólíklegt sé ađ síđarnefnda bakterían greinist). Rćktist einhverjar ţessara baktería ţarf ađ senda ţćr utan til ađ kanna hvort ţćr myndi eitur.
    Hide details for SýnatakaSýnataka

    Hide details for Sending og geymslaSending og geymsla

    Hide details for NiđurstöđurNiđurstöđur
      Hide details for SvarSvar
      Neikvćtt svar berst eftir 3 daga, jákvćtt svar gćti tekiđ lengri tíma. Sé grunur um ađ sýniđ sé jákvćtt er hringt til sendanda.
      Hide details for TúlkunTúlkun
      Jákvćđa rćktun skal alltaf taka alvarlega ţar sem bakterían er ekki hluti eđlilegs bakteríugróđurs.
      Barnaveiki skal tilkynna til sóttvarnalćknis.

    Hide details for HeimildirHeimildir
    1. Manual of Clinical Microbiology. ASM Press, Washington D.C.
    2. Garcia LS og fél. Clinical Microbiology Procedures Handbook. ASM Press, Wasington D.C.


    Ritstjórn

    Guđrún Svanborg Hauksdóttir
    Erla Sigvaldadóttir
    Theódóra Gísladóttir

    Samţykkjendur

    Ábyrgđarmađur

    Guđrún Svanborg Hauksdóttir

    Útgefandi

    Upp »


    Skjal fyrst lesiđ ţann 04/29/2010 hefur veriđ lesiđ 68099 sinnum

    © Origo 2019