../ IS  
┌tgefi­ gŠ­askjal: Lei­beiningar
Skjaln˙mer: RklÝn-140
┌tg.dags.: 06/13/2019
┌tgßfa: 3.0
2.02.03.01.01 NatrÝum
Hide details for Rannsˇknir -  AlmenntRannsˇknir - Almennt
Ver­: Sjß Gjaldskrß
Grunnatri­i rannsˇknar:
═ heilbrig­um manni eru um 4 mˇl (92 g) af frumefninu natrÝum. Um ■a­ bil 45% ■ess er bundi­ Ý beinum sem ˇlÝfrŠn s÷lt, 50 % er leyst Ý utanfrumuv÷kvanum og 5% Ý innanfrumuv÷kva. Miklum styrkleikamun milli innanfrumu- og utanfrumuv÷kva er vi­haldi­ me­ orkukrefjandi Na+/K+ rßsum Ý frumuhimnum.
NatrÝum er helsta katjˇnin Ý utanfrumuv÷kva og er afgerandi fyrir osmolalitet plasma. NatrÝum sÝast frÝtt Ý nřrum, en er nßnast allt enduruppteki­ Ý nřrnapÝplum. Aldˇsterˇn eykur enduruppt÷kuna, en styrkur natrÝum Ý plasma er ■ˇ a­allega stjˇrna­ af antidiuretisku hormˇn (ADH) og ■orstastjˇrnun. Hormˇnin ANP og BNP gegna einnig hlutverki vi­ stjˇrn ß natrÝumstyrk Ý plasma.
Styrkur natÝums Ý plasma segir ekki til um ■a­ hvort um sÚ a­ rŠ­a natrÝumskort e­a ofgnˇtt Ý lÝkamanum ■ar sem r˙mmßl utanfrumuv÷kvans getur veri­ afar breytilegt.
A­ mŠla natrÝum Ý sermi er venjurannsˇkn vi­ flestar innlagnir sj˙klinga. Helsta ßbendingin er grunur um truflun Ý v÷kvajafnvŠgi.
Hide details for Sřnataka, sending og geymslaSřnataka, sending og geymsla
Ger­ og magn sřnis: Plasma 0,5 ml
Sřni teki­ Ý lithÝum heparÝn glas me­ grŠnum tappa me­ geli (gul mi­ja)
Litakˇ­i samkvŠmt Greiner Vacuette.
Sřni er skili­ ni­ur innan einnar klukkustundar vi­ 3000 rpm Ý 10 mÝn˙tur.
Ni­urskili­ sřni geymist tvŠr vikur Ý kŠli og sex mßnu­i Ý frysti.
MŠling er ger­ allan sˇlarhringinn, alla daga vikunnar.
Hide details for Vi­mi­unarm÷rkVi­mi­unarm÷rk
137 - 145 mmˇl/L Fengin ˙r NorrŠnu verkefni um vi­mi­unarm÷rk (NORIP)
    Hide details for Ni­urst÷­urNi­urst÷­ur
    Svar: Ni­urst÷­ur gefnar upp Ý mmˇl/L

    T˙lkun
    HŠkkun: HypernatremÝa getur řmist veri­ tengd hypovolemÝu e­a hypervolemÝu. Orsakir hypernatremÝu me­ hypovolemiu getur veri­ vegna aukins vatnstaps og/e­a of lÝtil vatnsneysla (■urrkur), minnku­ me­vitund sj˙klings, uppk÷st, ni­urgangur, miki­ tap ß v÷kva og s÷ltum me­ svita, polyuri (diabetes insipitus) og osmˇtÝsk diuresis (t.d. vegna sykursřki). HypernatremÝa me­ hypervolemÝu ver­ur vegna hlutfallslegs vatnsskorts hjß sj˙klingi me­ auki­ magn natÝum Ý lÝkamanum. Algengar orsakir eru of mikil gj÷f ß natrÝum Ý Š­ e­a of mikil inntaka af salti. Ůß getur primer hyperaldosteronismus valdi­ hypernatremiu me­ hypervolemiu.
    LŠkkun: Hyponatremia me­ hypovolemiu ver­ur oft vegna taps ß v÷kva frß meltingarvegi e­a vegna me­fer­ar me­ ■vagrŠsilyfjum. A­rar orsakir geta veri­ langvarandi tap Na-jˇna svo sem vi­ langvinna nřrnasj˙kdˇma me­ salttapi (salt-losing nephritis), hypoaldosteronismus og langvarandi tap ß natrÝum me­ svita. Hyponatremia me­ euvolemÝu sÚst vi­ SIADH (syndrome of inappropriate ADH secretion). A­rar orsakir geta veri­ of mikil v÷kvagj÷f Ý Š­ ßn ■ess a­ natrÝum sÚ gefi­ me­, psykogen polydipsia og hypothyreosa. Hyponatremia me­ hypervolemiu sÚst helst vi­ hjartabilun, chirrhosis og nefrotiskt syndrome (hypoalbuminemia).
    Hide details for HeimildirHeimildir
      1. Method Sheet ISE indirect Na-K-Cl , REF10825441, V1.0. Roche Diagnostics, 2018-11.
      2. Laurells Klinisk kemi Ý praktisk medicin. Studentlitteratur, Lund, SvÝ■jˇ­, 2012; sÝ­a 55-70.
      3. Bukerhňndbok I Klinisk Kemi. Stakkestad,JA, ┼sberg A. Akademisk Fagforlag AS, Haugesund, Noregur 1997; sÝ­a 319-322.
      4. Tietz Textbook of Clinical Chemistry and Molecular Diagnostics. Fourth Edition. Elsevier Saunders, 2006.
      5. P. Rustad, P. Felding, L. Franzson, V. Kairisto, A. Lahti, A. Mňrtensson, P. Hyltoft Petersen, P. Simonsson, H. Steensland & A. Uldall. The Nordic Reference Interval Project 2000: recommended reference intervals for 25 common biochemical properties. Scand J Clin Lab Invest. 2004;64(4):271-84.

    Ritstjˇrn

    Sigr˙n H PÚtursdˇttir
    ═sleifur Ëlafsson

    Sam■ykkjendur

    ┴byrg­arma­ur

    ═sleifur Ëlafsson

    ┌tgefandi

    Sigr˙n H PÚtursdˇttir

    Upp »


    Skjal fyrst lesi­ ■ann 03/03/2011 hefur veri­ lesi­ 8400 sinnum

    © Origo 2019